Tacsi Naxdin leh:
Daahir Xaaji Cismaan Oo Ka Mid ahaa asaasayaashii 13-kii Dhalinyaro ee Ururkii SYL Oo Geeriyooday.

Daahir Xaaji Cismaan Sharmarke oo ka mid ahaa asaasayaashii 13-kii dhalinyaro ee ururkii SYL ee u soo halgamay xoriyada Ummada Somaliyeed ayaa habeenkii xalay ahaa ku geeriyooday magaalada Qordho. Allaha u naxariistee Marxuum Daahir Xaaji Cismaan ayaa mudooyinkii burburka dagaalka sokeeye wuxuu ku noolaa xaafad ku taal bariga magaalada Ottawa ee dalka Kanada.

Marxuum Daahir DHagaweyne ayaa isagoo ku sugan magaalada Ottawa shabakada Mudugonline nasiib u heshay inuu nooga xogwaramo halgankii SYL. Marxuumka ayaa wuxuu noo sheegay sida uu uga xumaaday inay dadka Somaliyeed si micno dara ah isaga burburiyeen xoriyaddii helideeda dhiiga badan ummada Somaliyeed u daadiyeen.

Taariikh nololeedka Daahir Xaaji Cismaan

Dahir Xaaji Cismaan wuxuu ku dhashay magaalada Hobyo, sanadkii1925. Sanadkii 1927, Daahir wuxuu u soo wareegay magaalada Muqdisho, isagoo la socda hooyadiis, wuxuuna dagay xaafadda Iskuraran. Aaabihiis ayaa baray Quraanka. Sanadku markuu ahaa 1939, Daahir wuxuu dhammeyey dugsiga hoose, oo uu af Talyaani ku dhigtay. Ka dib markuu dugsiga dhammeeyey, waxaa laga dhigay Garaani.

Sanadku markuu ahaa 1941, dawladda Ingririska ayaa jabisey Talyaaniga o la wareegtay maamulka Soomaaliya. Waqtigaas Daahir wuxuu bartay af Ingiriiska, wuxuuna shaqo ka helay Maamulka Militariga ee Ingirrika, Qaybta waxbarashada.

Sanadkuu markuu ahaa 1943, Dahir iyo 12 kale oo dhallinyaro ah ayaa asaasay Naadiga Dhallinyarada Soomaaliyeed (Somali Youth Club). Daahir wuxuu ahaa hawlwadeen firfircoon oo Naadiga SYL ka jeediya khudbado isugu jira guubaabo, baraarujinta iyo qiiro-wadaninimo.

Maalintii 5tii Oktoobar 1949, ka dib markii xisbiga SYL uu sameeyey mudaaharaadkii la magacbaxay Dhagaxtuur, Daahir iyo madax kale oo ka tirsanaa SYL waa la xiray, ka dibna waxaa loo musaafuriyey magaalada Ceelbuur oo uu ku sugnaa ilaa iyo 1950 oo ah waqtigii uu soo noqday maamulkii Talyaaniga oo hoos imaanayey Qaramada Midoobay.
Ka dib markuu soo noqday maamulkii Talyaanigu, Daahir waxaa dib loogu qoray shaqada dawladda, oo uu ka bilaabay qaybta Hawlaha Guud (Gegno Civile).

Sanadkii 1952 waxaa dhacday in taageerayaasha xisbiga SYL ee magaalada Kismaayo ka sameeyeen mudaharaad, halkaasoo lagu dilay nin Talyaani ah. Ka dib, Daahir ayaa jeediyey khudbad kulul oo uu Talyaaniga ku cambarreynayo, kuna faraxsan yahay dilka loo geeystay Talyaaniga. Ka dib, mar labaad, waxaa loo musaafuriyey magaalada EYL.

Sanadkii1953, Daahir wuxuu ku soo noqday magaalada Muqdisho sabab la xiriirta caafimaad daraadeed. Sanadka 1954, Daahir wuxuu deeq waxbarasho u aaday dalka Talyaaniga. Ka dib markuu dhammeeystay waxbarashadiisii wuxuu ku soo noqday dalka.
Sanadka1955, Daahir wuxuu noqday guddoomiyihii ugu horreyey oo Soomaali ah, ee gobolka Mudug. Sanadka1957 waxaa loo beddelay gobolka Jubada Hoose oo uu ka noqday Guddoomiye. Sanooyinkii 1960 ila 1969 wuxuu ahaa Agaasimaha Guud ee Wasaaradda Arrimaha Gudaha. Markii milatarigu xukunka la wareegeen 21kii Oktoobar 1969, Daahir wuxuu noqday ganacsade gaar-ahaaneed oo ka ganacsada shidaalka, fadhigiisuna yahay Kismaayo. Ka dib markii dawladdu la wareegtay shidaalka, Daahir wuxuu ku wareegay Wakaaladda Batroolaka, oo uu ka noqday Agaasime Guud sanadihii 1981 ilaa 1982. Sanadihii 1983-1985, Daahir wuxuu ahaa Agaasimaha Guud ee Wakaaladda Maacuunka. Ka dib, wuxuu lahaa shirkad hawlaha soo dejinta iyo sahaysiinta maraakiibta ilaa iyo 1990 oo aha markii dagaalka sokeeye qarxay . Sanadkii 1991, Daahir wuxuu u soo qaxay dalka Kenya, ka dibna wuxuu u soo gudbay dalka Kanada, magaalada Ottawa.

Sanadkii 2006, ka dib markii caafimaadkiisu xumaaday, ayuu ku noqday Soomaaliya, degsiimana ka dhigtay magaalada qardho, halkaasoo uu ku geeriyooday 12 Maarso 2008.

Allaha u naxariistee, Daahir wuxuu ifka kaga tagay xaaskiisa Caasha Axmad Nuur iyo 39 qof oo isugu jira wuxuu dhalay iyo waxay sii dhaleen.

Waxaan illaahay uga baryaynaa marxuum Daahir Xaaji Cismaan (Dhagaweyne) inuu illaahay janaddii ka waraabiyo, Ehelada iyo qaraabdii uu ka tagayna iyo shacabka Somaliyeed meel ay joogaanba samir iyo iimaan. AAAAAAAMIIIIIIIIIIN.

Waxaa soo uruuriyay Taariikh nololeedka Marxuum Daahir Xaaji Cismaan (Dhagaweyne) Maxamed Dalmar

Mudugonline.com